Generator VIN

VIN (Vehicle Identification Number) to 17-znakowy numer, który identyfikuje konkretny pojazd: samochód, motocykl, ciężarówkę albo przyczepę. Generator VIN tworzy numery o tej samej budowie. Każdy zaczyna się od prawdziwego kodu producenta, ma zakodowany wybrany rok modelowy i poprawną cyfrę kontrolną na dziewiątej pozycji.

Takie numery przydają się przy testach programów, które przyjmują VIN: systemów do zarządzania flotą, aplikacji dealerskich, kalkulatorów ubezpieczeń czy formularzy w warsztatach. Generator nie sprawdza, czy wylosowany numer został kiedyś nadany jakiemuś pojazdowi, więc nie używaj go w dokumentach. Inne dane testowe znajdziesz w generatorach PESEL, NIP, REGON i IBAN.

1. Wybierz producenta. Lista ma 41 kodów WMI z Europy, Ameryki Północnej i Azji. Przy opcji Dowolny producent każdy numer dostaje inny, losowy kod.
2. Wybierz rok modelowy od 1981 do 2027. Przy opcji Dowolny generator losuje rok od 2000 do 2027.
3. Ustaw liczbę numerów, od 1 do 100, i kliknij Generuj numery.
4. Skopiuj pojedynczy numer ikoną obok niego albo całą listę przyciskiem Kopiuj listę.

Pod każdym numerem widać producenta i rok modelowy. Pliki CSV i JSON zawierają numer rozbity na części (WMI, VDS, cyfra kontrolna, VIS) razem z rokiem i nazwą producenta. Plik TXT ma same numery, po jednym w wierszu.

VIN ma 17 znaków: cyfry i wielkie litery bez I, O i Q, które łatwo pomylić z 1 i 0. Numer dzieli się na trzy części, a niektóre pozycje mają stałe znaczenie. Tak wygląda podział przykładowego numeru WVWZZZAU2KW083451:

Znaki od 4 do 8 każdy producent koduje po swojemu, dlatego bez jego dokumentacji nie da się ich odczytać. Niektóre europejskie marki wpisują tam znaki wypełniające, na przykład Volkswagen litery ZZZ. W samochodach osobowych z Ameryki Północnej ostatnie pięć znaków, od 13 do 17, musi być cyframi. Generator stosuje tę zasadę we wszystkich numerach.

Trzy pierwsze znaki to WMI (World Manufacturer Identifier). Pierwszy znak wskazuje region, a cały kod konkretnego producenta, czasem także fabrykę albo rodzaj pojazdu. Ten sam producent może mieć kilka kodów: Toyota z japońskich fabryk ma JT2, z Kentucky 4T1, a z Wielkiej Brytanii SB1. Kody przydziela amerykańskie stowarzyszenie SAE według normy ISO 3780.

Dziesiąty znak oznacza rok modelowy. Nie zawsze jest to rok produkcji: samochód zjechany z taśmy jesienią może mieć już rok modelowy następnego roku. Do kodowania służy 30 znaków, bez liter I, O, Q, U, Z i cyfry 0, więc kody powtarzają się co 30 lat.

Litera K może więc oznaczać 1989 albo 2019. W samochodach osobowych i lekkich ciężarówkach z Ameryki Północnej rozstrzyga to siódmy znak: cyfra wskazuje lata 1980–2009, a litera lata 2010–2039. Generator stosuje tę zasadę, więc rok modelowy wygenerowanego numeru da się odczytać jednoznacznie.

Dziewiąty znak to cyfra kontrolna. Sposób jej liczenia opisują amerykańskie przepisy (49 CFR 565). Jest obowiązkowa w Ameryce Północnej i w Chinach, a w Europie nie, więc prawdziwy europejski VIN może jej nie mieć. Obliczenie ma cztery kroki:

1. Zamień litery na liczby: A i J to 1, B, K i S to 2, C, L i T to 3, D, M i U to 4, E, N i V to 5, F i W to 6, G, P i X to 7, H i Y to 8, R i Z to 9. Cyfry zostają bez zmian.
2. Pomnóż każdą wartość przez wagę pozycji: 8, 7, 6, 5, 4, 3, 2, 10, 0, 9, 8, 7, 6, 5, 4, 3, 2. Dziewiąta pozycja ma wagę 0.
3. Dodaj wszystkie iloczyny i podziel sumę przez 11.
4. Reszta jest cyfrą kontrolną. Gdy wynosi 10, w numerze stoi litera X.

Suma iloczynów wynosi 431. Po podzieleniu przez 11 zostaje reszta 2, i właśnie ta cyfra stoi na dziewiątej pozycji. Dla numeru TMBJJ7NEXK0187264 reszta wynosi 10, dlatego jego cyfrą kontrolną jest X.

Walidacja w kodzie

const VALUES = {
  A: 1, B: 2, C: 3, D: 4, E: 5, F: 6, G: 7, H: 8, J: 1, K: 2, L: 3, M: 4,
  N: 5, P: 7, R: 9, S: 2, T: 3, U: 4, V: 5, W: 6, X: 7, Y: 8, Z: 9,
};
const WEIGHTS = [8, 7, 6, 5, 4, 3, 2, 10, 0, 9, 8, 7, 6, 5, 4, 3, 2];

function isValidVin(vin) {
  const s = vin.toUpperCase();
  if (!/^[A-HJ-NPR-Z0-9]{17}$/.test(s)) return false;
  const sum = [...s].reduce((acc, c, i) => acc + (/\d/.test(c) ? +c : VALUES[c]) * WEIGHTS[i], 0);
  const rest = sum % 11;
  return s[8] === (rest === 10 ? 'X' : String(rest));
}

isValidVin('WVWZZZAU2KW083451'); // true

• Formularz z polem VIN powinien przyjąć 17 znaków i odrzucić litery I, O i Q. Wygenerowane numery sprawdzą pierwszy przypadek, a do drugiego wystarczy podmienić jeden znak.
• Jeśli system sprawdza cyfrę kontrolną, zmień dowolny znak wygenerowanego numeru poza dziewiątym. Walidator powinien go odrzucić, choć przy dzieleniu przez 11 zdarzają się pomyłki, które suma przepuści.
• Przy testach dekodera VIN wybierz producenta i rok modelowy, a potem sprawdź, czy program odczytał je poprawnie.
• Plik CSV albo JSON ze stoma numerami nadaje się do zasilenia testowej bazy pojazdów, na przykład w systemie flotowym.

Pamiętaj, że walidator wymagający cyfry kontrolnej odrzuci część prawdziwych europejskich numerów. Jeśli system ma obsługiwać samochody z Europy, sprawdzanie dziewiątego znaku powinno być ostrzeżeniem, a nie błędem.

Do połowy lat 60. XX wieku każdy producent numerował pojazdy po swojemu, a numery miały różną długość i budowę. Współczesny VIN opiera się na dwóch normach ISO wydanych w latach 1979 i 1980: ISO 3779 opisuje budowę numeru, a ISO 3780 kod producenta. W 1981 roku amerykańska agencja NHTSA wprowadziła obowiązek 17-znakowego numeru dla wszystkich pojazdów drogowych sprzedawanych w USA.

Numer jest wybity lub umieszczony w kilku miejscach pojazdu: zwykle w dolnym rogu przedniej szyby po stronie kierowcy, na słupku drzwi kierowcy i pod maską. W Polsce znajdziesz go też w dowodzie rejestracyjnym, w polu E.